Nüfus:
663.299 (2000)
İstanbul'un Anadolu yakasında, Kocaeli Yarımadası üzerindedir. Kuzeyinde Üsküdar ve Ümraniye,
doğusunda Maltepe ilçeleri, güneyinde
Marmara denizi vardır. Yüzölçümü 33 kilometrekaredir.
Bugün Tunus'un bulunduğu yerde M.Ö. 825 yılında Sur
şehrinden gelen Fenikeliler (Tyrienler) bir şehir
kurmuş , sonraları Kartaca adını alan bu yerleşim
merkezine "Karchedon" adı verilmişti. Fenikeliler
Kadıköy'e yerleşmeye başlayınca buraya "Yenişehir"
anlamına gelen Chalkedon demişlerdir. Karchedon
ve Chalkedon kelimelerinin ikisi de Fenike ismidir.
Birbirine yakınlığı da gayet açıktır ve böylece
Kalkedon'un bir Fenike şehri olduğu kanaati açıklık
kazanır. Daha sonraki yıllarda İstanbul Türkler
tarafından zapt edilmiş ve Kadıköy, Fatih'in ilk kadısı
olan Hıdır Bey'e makam ödeneği karşılığı arpalık
olarak verilmiştir. Böylece Kadıköy ismi yerleşip ,
günümüze kadar gelmiştir.
Tam olmamakla beraber kısmen kesinlik kazanan şudur
ki: M.Ö.685 yılında Korint'ten gelen Megaralılar Kadıköy'de
gene M.Ö. 658 yılında bir başka Megariyen Kabilesi
de BİZAS idaresinde Sarayburnu'na yerleşmişlerdir.
Bizas, yerleşim yerini tayin etmek için Delf şehrindeki
kahinlere sorar ve " Körlerin karşısına yerleş!
" önerisini alır. Bizas, Sarayburnu'na gelince yörenin
güzelliğine hayran olur ve karşı tarafta yaşayan
insanların bu güzel yer dururken Kadıköy'e yerleşmelerini
körlükle vasıflandırarak, aradığı yerin
Sarayburnu olduğuna inanır ve körler diyarı kabul
ettiği Kadıköy'ün karşısına yerleşerek Bizans şehrinin
nüvesini atar.
İstanbul'un Bizas tarafından yerleşim merkezi
olarak seçilmesinde Delf Kahinlerinin "Körlerin
karşısına yerleş ! " efsanesi, bugüne kadar
her kitaba geçmiş ve böyle kabul edilmiştir.
Kadıköy'ün kuruluşu, Bizans'tan, yani İstanbul'un
kuruluşundan 17 yıl kadar öncedir. Kuruluş tarihi
olarak M.Ö. 675 yılı kabul edilir.
Fikirtepe'den sonraki ilk yerleşme bugünkü Moda Burnu ile Yoğurtçu arasında kalan yerde kurulan Halkedon (Bakır ülkesi) olmuştur.
Bu şehirden günümüzen herhangi bir kalıntı ulaşmamıştır.
Fetih yıllarında küçük bir yerleşim birimi olan Kadıköy, fethi takib eden yıllarda da çok büyük bir gelişme göstermemiştir.
Kadı Hızır Bey'in, bugünkü Osmanağa Camii'nin bulunduğu yere yaptırdığı cami, Osmanlı'nın buradaki ilk önemli yapısı olmuştur.
Kadıköy'ün asıl gelişmesi, 19. yüzyılın 2. yarısında, Selimiye Kışlası, Haydarpaşa Askeri Hastanesi gibi önemli yapıların
inşasından sonra başlamıştır. Özellikle 1857'de başlayan düzenli vapur seferleri Kadıköy'ü yerleşim için daha tercih edilir
bir mevki haline getirmiştir. Kadıköy'ün bu özelliği günümüze kadar devam etmiştir.
Kadıköy, 1869 yılında o zamanlar daha büyük ve önemli bir merkez olan Üsküdar Sancağı'na bağlanmıştır. Uzun süre Üsküdar'a
bağlı kalan Kadıköy, 1930'da ilçe yapılmıştır. Kadıköy, şehirleşmesini büyük ölçüde tamamlamış olmasına rağmen nüfusu
artmakta olan bir ilçemizdir. 1940 yılında nüfusu 58 bin olan Kadıköy, 1970'te 241 bin, 1985'te de 648 bin nüfuslu büyük bir şehir
haline gelmiştir. Kadıköy'ün 1997 yılındaki nüfusu 699.379'dur.
Kadıköy'de yaygın olan ekonomik etkinlik ticarettir. Kadıköy Çarşısı, Altıyol, Bahariye ve Bağdat caddeleri, ticari
hareketliliğin yoğun olduğu yerlerdir.
Kadıköy'de Oturmuş Tarihi Şahıslar:
446 yılında II. Teheodes Kadıköy'de oturdu.
II. Konstantin döneminde Kadıköy'de yapılan
sarayın güzelliğinden Villehardouin uzun uzun
bahseder. Yeri tam olarak bilinmemekle beraber Yeldeğirmeni
sırtlarında olduğu tahmin edilmektedir. Zira burada
yapılan apartmanların temel kazılarında çok kalın
duvar kalıntılarına rastlanmıştır.
Eflatun'un talebelerinden Ksemokrates M.Ö. 4 yılında
Kadıköy'de doğmuştur. O zamanlar Kadıköy kalabalık
değildi; ama Boğazları ve Anadolu yakasını içine
alan bir hükümet merkeziydi.
Bizans İmparatoru Jüstinyanüs ve eşi Theodora
Fenerbahçe'de yaptırdıkları sarayda yılın önemli
bir bölümünü geçirirlerdi. Bizans'tan sonra Osmanlı
padişahı Kanuni Sultan Süleyman ve onu takiben bazı
padişahlar Fenerbahçe'deki Şadırvan Köşkü'nda yaz
mevsimlerinde oturmuşlardır.
Kadıköy Belediyesi:
Telefon: 444 5 522
Santral: 0216 5423 50 00
Faks: (0216) 414 11 61
Web Site:
|